Ano ang pinagbahaginan natin noong huli nating pagtitipon? Nagbabahaginan tayo sa kung paano hangarin ang katotohanan, na may kaugnayan sa dalawang pangunahing paksa na siyang pangunahing dalawang aspekto ng pagsasagawa. Ano ang una? (Ang una ay ang pagbitaw.) At ang pangalawa? (Ang pangalawa ay ang pag-alay.) Ang una ay ang pagbitaw, at ang pangalawa ay ang pag-alay. Tungkol sa pagsasagawa ng “pagbitaw,” una tayong nagbahaginan tungkol sa pagbitaw sa iba’t ibang negatibong emosyon. Ang unang aspekto ng “pagbitaw” ay may kinalaman sa pagbitaw sa iba’t ibang negatibong emosyon. Kaya nang pag-usapan natin ang pagbitaw sa iba’t ibang negatibong emosyon, alin sa mga ito ang ating nabanggit? (Unang tinalakay ng Diyos ang tungkol sa pagiging mas mababa, poot, at galit, at pangalawa naman Niyang tinalakay ang tungkol sa depresyon.) Una Kong tinalakay ang pangangailangan na bitawan ang poot, galit, at pagiging mas mababa—ito ang tatlong negatibong emosyon na Aking pangunahing tinalakay, at tinalakay Ko rin nang mahaba-haba ang tungkol sa depresyon. Pangalawa Ko namang tinalakay ang pagsasagawa na bitawan ang depresyon bilang isa sa mga negatibong emosyon. Maaaring malugmok sa depresyon ang mga tao dahil sa iba’t ibang kadahilanan, at noong huli nating talakayan, pangunahin Kong tinalakay ang ilang paraan kung paano maaaring lumitaw ang negatibong emosyon ng depresyon. Sabihin ninyo sa Akin, anu-ano ang mga binanggit Kong pangunahing magsasanhi ng emosyon ng depresyon? (O Diyos, may tatlong pangunahing sanhi sa kabuuan. Una, palaging nadarama ng mga tao na sila ay may masamang kapalaran; pangalawa, sinisisi ng mga tao ang kanilang kamalasan kapag nangyayari sa kanila ang mga bagay-bagay; at pangatlo ay kapag nakagawa ng malubhang paglabag ang mga tao noon, o kapag may nagawa silang kahangalan o kamangmangan, na nagdulot sa kanilang malugmok sa depresyon.) Ito ang tatlong pangunahing sanhi. Ang una ay dahil naniniwala ang mga tao na masama ang kapalaran nila, kaya madalas silang nalulugmok sa depresyon; ang pangalawa ay dahil naniniwala ang mga tao na malas sila, kaya madalas din silang nalulugmok sa depresyon; at ang pangatlo ay dahil nakagawa ang mga tao ng malulubhang paglabag, kaya madalas din silang nalulugmok sa depresyon. Ito ang tatlong pangunahing sanhi. Ang emosyon ng depresyon ay hindi lamang isang pansamantalang pagkaramdam ng pagkanegatibo o kalungkutan. Sa halip, ito ay isang nakagawian at paulit-ulit na negatibong emosyon sa isipan na dulot ng ilang sanhi. Ang negatibong emosyong ito ay nagdudulot sa mga tao na magkaroon ng maraming negatibong kaisipan, pananaw, at palagay, at maging ng maraming sukdulan at maling kaisipan, pananaw, pag-uugali, at pamamaraan. Ito ay hindi pansamantalang lagay ng loob o panandaliang ideya; ito ay isang paulit-ulit at nakagawiang negatibong emosyon, na laging kasama ng mga tao, sinasamahan sila nito sa kanilang buhay sa pinakakaibuturan ng kanilang puso at kaluluwa, at kasama nila ito sa kanilang mga iniisip at ginagawa. Bukod sa nakakaapekto ang negatibong emosyong ito sa konsensiya at katwiran ng normal na pagkatao ng mga tao, maaari din itong magkaroon ng epekto sa iba’t ibang palagay, pananaw, at perspektiba ng mga tao sa paraan nila ng pagtingin sa mga tao at bagay-bagay, at sa kanilang inaasal at mga ikinikilos araw-araw. Kaya naman mahalaga para sa atin na suriin ang iba’t ibang negatibong damdamin, himay-himayin ang mga ito, at kilalanin ang mga ito, bago bitawan ang mga ito at isa-isang baguhin ang mga ito, nagsisikap na unti-unting talikdan ang mga ito upang ang iyong konsensiya at katwiran, pati na ang iyong kaisipan bilang tao, ay maging normal at praktikal, at upang ang iyong paraan ng pagtingin sa mga tao at bagay at ang paraan ng iyong pag-asal at pagkilos sa iyong pang-araw-araw na buhay ay hindi na apektado, kontrolado, o kaya ay pinipigilan pa ng mga negatibong damdamin na ito—ito ang pangunahing layunin ng pagsusuri at pagkilatis sa iba’t ibang negatibong emosyong ito. Ang pangunahing layunin ay hindi para makinig ka sa Aking sinasabi, hindi para malaman mo ito, unawain ito, at tapos ay tatapusin mo na roon, kundi para malaman mo mula sa Aking mga salita kung gaano kalala ang pinsala ng mga negatibong emosyon sa mga tao, para malaman mo kung gaano kamapaminsala ang mga ito at gaano kalaki ang epekto nito sa pang-araw-araw na buhay ng mga tao, kung paano nila tinitingnan ang mga tao at bagay, at kung paano sila umaasal at kumikilos.

Nagbahaginan din tayo dati kung paanong, sa isang antas, ang mga negatibong emosyong ito ay hindi umaabot sa antas ng mga tiwaling disposisyon at ng tiwaling diwa, ngunit pinapalala at pinapalubha ng mga ito ang mga tiwaling disposisyon ng mga tao sa isang antas, nagbibigay ng batayan para sa paggawa nila ng mga bagay-bagay batay sa kanilang mga tiwaling disposisyon, at nagbibigay ng mas maraming dahilan sa mga tao upang mamuhay ayon sa kanilang mga tiwaling disposisyon habang suportado ng mga negatibong emosyong ito, pati na rin ng dahilan upang tingnan ang sinumang tao o anumang bagay nang ayon sa kanilang mga tiwaling disposisyon. Ang mga negatibong emosyong ito, samakatuwid, ay pawang may iba’t ibang antas ng epekto sa pang-araw-araw na buhay ng mga tao, at sa isang antas, naaapektuhan at nakokontrol ng mga ito ang iba’t ibang kaisipan ng mga tao, at naiimpluwensyahan ng mga ito ang kanilang mga saloobin, perspektiba, at palagay sa katotohanan at sa Diyos. Maaaring sabihin na ang mga negatibong emosyong ito ay wala talagang magandang epekto sa mga tao, wala ring positibo o kapaki-pakinabang na epekto ang mga ito, sa halip, maaari lamang makapinsala ang mga ito sa mga tao. Kaya naman, kapag ang mga tao ay namumuhay sa loob ng mga negatibong emosyong ito, ang kanilang puso ay natural na naiimpluwensyahan at nakokontrol ng mga ito, at hindi nila mapigilan ang kanilang sarili na mamuhay sa isang negatibong kalagayan, at nagkakaroon pa nga sila ng mga sukdulang pananaw tungkol sa mga tao at bagay mula sa mga kakatwang perspektiba. Kapag tinitingnan ng mga tao ang isang tao o bagay mula sa perspektiba at pananaw ng mga negatibong emosyon, natural na ang mga pag-uugali, pamamaraan, at epekto ng mga asal at kilos na magagawa nila ay marurumihan ng mga sukdulan, negatibo, at lugmok sa depresyon na emosyon. Ang mga negatibo, lugmok sa depresyon, at sukdulang emosyong ito ay magdudulot sa mga tao na maging masuwayin sa Diyos, hindi masiyahan sa Diyos, sisihin ang Diyos, tutulan Siya, at salungatin pa nga Siya, pati na rin, siyempre, ang kapootan Siya. Halimbawa, kapag ang isang tao ay naniniwala na siya ay may masamang kapalaran, sino ang kanyang sinisisi? Maaaring hindi niya sabihin ito, ngunit sa kanyang puso, naniniwala siyang ang Diyos ay nagkamali at hindi patas, at iniisip niya, “Bakit siya ginawang guwapo ng Diyos? Bakit siya pinahintulutan ng Diyos na maipanganak sa ganoon kagandang pamilya? Bakit siya binigyan ng Diyos ng gayong mga kaloob? Bakit siya binigyan ng Diyos ng gayon kahusay na kakayahan? Bakit napakahina ng kakayahan ko? Bakit isinaayos ng Diyos na maging lider siya? Bakit hindi ako napipili kailanman, bakit hindi ako naging lider kahit isang beses man lang? Bakit maayos para sa kanya ang lahat ng bagay, subalit kapag ako ang gumagawa, kahit kailan ay hindi ito nagiging tama o maayos? Bakit napakamiserable ng kapalaran ko? Bakit sobrang naiiba ang mga bagay na nangyayari sa akin? Bakit masasamang bagay lang ang nangyayari sa akin?” Bagaman ang mga kaisipang ito na nagmumula sa mga emosyon na lugmok sa depresyon ay hindi nagiging dahilan para sisihin ng mga tao ang Diyos, o salungatin ang Diyos at ang kanilang kapalaran sa kanilang pansariling kamalayan, ang mga ito ay nagdudulot sa mga tao na madalas at hindi sinasadyang malubog sa mga emosyon ng pagsuway, kawalang kasiyahan, paghihinanakit, pagkainggit, at pagkapoot sa kaibuturan ng kanilang puso. Sa malulubhang kaso, maaari pa ngang magdulot ang mga ito sa mga tao ng mas sukdulang mga kaisipan at pag-uugali. Halimbawa, kapag ang ilang tao ay nakakakita ng ibang tao na mas mahusay sa kanila at pinupuri ng Diyos, nakararamdam sila ng inggit at pagkamuhi. Dahil dito, nagsisimula silang gumawa ng mabababaw na bagay: nagsasalita sila ng masama tungkol sa taong ito at minamaliit nila ito habang ito ay nakatalikod, palihim silang gumagawa ng ilang kaduda-duda at hindi makatwirang bagay, at iba pa. Ang paglitaw ng magkakasunod na isyung ito ay may direktang kinalaman sa kanilang depresyon at mga negatibong emosyon. Ang magkakasunod na kaisipan, kilos, at paraan na ito na nagmumula sa kanilang lugmok sa depresyon na emosyon ay maaaring tila ba mga uri ng emosyon lamang sa simula, ngunit sa pag-usad ng mga bagay-bagay, ang mga negatibo at lugmok sa depresyon na emosyong ito ay mas lalo pang nanghihikayat sa mga tao na mamuhay ayon sa kanilang mga tiwaling satanikong disposisyon. Gayunpaman, kung nauunawaan ng mga tao ang katotohanan at namumuhay sila nang may normal na pagkatao, kapag umuusbong ang mga negatibo at lugmok sa depresyon na emosyong ito sa kanilang kalooban, maaaring agad na kumilos ang kanilang konsensiya at katwiran, at maaaring mamalayan ng mga taong ito ang presensya at panggugulo ng mga lugmok sa depresyon na emosyon na ito at mahahalata nila ang mga ito. Kung gayon ay agad nilang matatalikdan ang kanilang mga lugmok sa depresyon na emosyon, at kapag nahaharap sila sa mga tao, pangyayari, at bagay sa kanilang kasalukuyang sitwasyon, makagagawa sila ng mga makatwirang desisyon at matitingnan nila nang makatwiran ang mga sitwasyong kanilang kinakaharap at ang mga bagay na kanilang nararanasan mula sa tamang perspektiba. Kapag ginagawa ng mga tao ang lahat ng ito nang may katwiran, ang pinakamababang bagay na kanilang magagawa ay ang tanggapin ang pamamahala ng konsensiya at katwiran ng normal na pagkatao. Mas mainam pa, kung nauunawaan nila ang katotohanan, makakakilos sila nang alinsunod sa mga katotohanang prinsipyo sa mas makatwirang paraan, batay sa kanilang konsensiya at katwiran, at hindi sila aasal o kikilos sa ilalim ng pamamahala ng kanilang mga tiwaling disposisyon. Gayunpaman, kung ang mga negatibong emosyon ang pangunahing kumokontrol sa kanilang puso, iniimpluwensyahan ang kanilang mga kaisipan, pananaw, at paraan ng kanilang pangangasiwa sa mga usapin at ang kanilang pag-asal, natural lang na makaaapekto ang mga negatibong emosyong ito sa kanilang pag-usad sa buhay, at dahil dito ay mahahadlangan at magugulo ang kanilang mga kaisipan, pagpili, kilos, at pamamaraan sa lahat ng uri ng sitwasyon. Sa isang aspekto, pinapalala ng mga negatibong emosyong ito ang mga tiwaling disposisyon ng mga tao, kaya nagiging komportable ang mga tao at nararamdaman nilang makatwiran na mamuhay sa kanilang mga tiwaling disposisyon; sa isa pang aspekto, maaari din itong magdulot sa mga tao na tutulan ang mga positibong bagay at sa halip ay mamuhay sa pagkanegatibo, ayaw na maliwanagan. Sa ganitong paraan, ang mga negatibong emosyon ay mas lumalaganap at lumalala sa mga tao, at talagang hindi nito pinahihintulutan ang mga tao na kumilos nang may katwiran sa loob ng saklaw ng konsensiya at katwiran. Sa halip, hinahadlangan nito ang mga tao na hanapin ang katotohanan at mamuhay sa harap ng Diyos, at, sa ganitong paraan, ang mga tao ay natural na lalo pang nasisira, hindi lamang nakadarama ng pagkanegatibo, kundi lumalayo pa sa Diyos. At ano ang kahihinatnan kung magpapatuloy ang mga bagay-bagay nang ganito? Bukod sa hindi malulutas ng mga negatibong emosyon ang mga tiwaling disposisyon ng mga tao, palalakasin pa ng mga ito ang mga negatibong emosyon, na magdudulot sa mga tao na pangasiwaan ang mga bagay at na umasal batay sa kanilang mga tiwaling disposisyon at sa kanilang sariling paraan. Ano ang gagawin ng mga tao kapag sila ay pinangingibabawan ng mga mali at sukdulang kaisipan at pananaw? Guguluhin ba nila ang gawain ng iglesia? Magpapalaganap ba sila ng pagkanegatibo, at huhusgahan ang Diyos at ang mga pagsasaayos ng gawain ng sambahayan ng Diyos? Sisisihin ba nila ang Diyos at susuwayin Siya? Tiyak na oo! Ito ang mga pinakamalalang kahihinatnan. Magkakaroon ng magkakasunod na paraan sa kalooban ng mga tao, tulad ng pagsuway, kawalang kasiyahan, pagkanegatibo, at pagtutol—lahat ito ay mga bunga ng pangingibabaw ng mga negatibong emosyon sa puso ng mga tao sa loob ng mahabang panahon. Tingnan mo, isang maliit na negatibong emosyon—isang emosyong waring hindi mararamdaman ng mga tao, na ni hindi mararamdaman ng mga tao ang pag-iral o anuman ang epekto nito sa kanila—ang maliit na negatibong emosyong ito ay patuloy na sumusunod sa kanila na para bang taglay na nila ito simula noong sila ay ipinanganak. Nagdudulot ito ng lahat ng uri ng pinsala sa mga tao, at patuloy ka pa nga nitong sinasakop, tinatakot, sinusupil, at iginagapos, hanggang sa puntong sinasamahan ka na nito sa lahat ng oras, gaya lamang ng iyong buhay, ngunit wala kang kamalay-malay rito, madalas kang namumuhay sa loob nito at itinuturing itong normal lang, iniisip ang mga bagay tulad ng, “Ganito dapat mag-isip ang mga tao, walang mali rito, normal na normal ito. Sino ba ang walang mga aktibong kaisipang gaya nito? Sino ba ang walang mga negatibong emosyon?” Hindi mo nararamdaman ang pinsalang dulot sa iyo ng negatibong emosyong ito, ngunit tunay na tunay ang pinsala, at madalas na hindi mo mamamalayang mauudyukan ka nito na natural na ilabas ang iyong mga tiwaling disposisyon, at kumilos at umasal batay sa iyong mga tiwaling disposisyon, hanggang sa wakas ay gawin mo na ang lahat ng bagay ayon sa iyong mga tiwaling disposisyon. Mahuhulaan mo na kung ano ang magiging mga huling resulta nito: Ang mga ito ay pawang negatibo, pawang hindi maganda, wala man lang kapaki-pakinabang o positibo, lalong walang makakatulong sa mga tao na makamit ang katotohanan at ang papuri ng Diyos—ang mga ito ay hindi mga optimistikong resulta. Kaya naman, hangga’t mayroong mga negatibong emosyon sa isang tao, ang lahat ng uri ng negatibong kaisipan at pananaw ay malubhang makakaimpluwensya at mangingibabaw sa kanyang buhay. Hangga’t ang mga negatibong kaisipan at pananaw ay nakakaimpluwensya at nangingibabaw sa kanyang buhay, may malalaking hadlang na pipigil sa kanyang mahangad ang katotohanan, maisagawa ang katotohanan, at makapasok sa katotohanang realidad. Kaya naman, kinakailangan na ituloy natin ang pagbubunyag at pagsusuri sa mga negatibong emosyong ito, upang malutas ang lahat ng ito.

Ang mga negatibong emosyon na katatapos lang nating pagbahaginan ay may seryosong epekto at nagdudulot ang mga ito ng malubhang pinsala sa mga tao, ngunit may iba pang mga negatibong emosyon na nakakaimpluwensya at nakakapinsala rin sa mga tao. Bukod sa mga negatibong emosyon ng poot, galit, pagiging mas mababa, at depresyon na pinag-usapan na natin, mayroon ding mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa at pag-aalala. Ang mga emosyong ito ay malalim ding nakaugat sa kaibuturan ng puso ng mga tao, at sumasama ang mga ito sa pang-araw-araw na buhay ng mga tao, at sa kanilang mga salita at kilos. Siyempre, kapag nangyayari ang mga bagay-bagay sa mga tao, nakakaapekto rin ang mga ito sa mga kaisipan at pananaw na nabubuo sa kanilang kalooban, pati na rin sa kanilang mga palagay at perspektiba. Ngayong araw, susuriin at ibubunyag natin ang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at sisikapin nating matulungan ang mga tao na matuklasan ang mga ito sa kanilang mga sarili. Pagkatapos na matuklasan ng mga tao ang mga negatibong emosyon na ito sa kanilang mga sarili, ang pangunahing layunin ay ang makilala nila ang mga negatibong emosyong ito nang lubusan, ang maiwaksi ang mga ito, ang huwag nang mamuhay sa ilalim ng impluwensya ng mga ito, at ang huwag nang mamuhay at umasal gamit ang mga negatibong emosyong ito bilang kanilang batayan at pundasyon. Una, tingnan natin ang mga salitang “pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala.” Hindi ba’t mga paraan ng pagpapahayag ng emosyon ang mga ito? (Ganoon na nga.) Bago tayo magbahaginan tungkol sa paksang ito, pagmuni-munihan muna natin ito, upang magkaroon ka ng pinakabatayang konsepto tungkol sa “pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala.” Kung literal man ang maging pagkaunawa mo sa mga salita, o mas malalim ang maging pagkaunawa mo kaysa sa literal na kahulugan ng mga ito, magkakaroon ka na ng batayang kaalaman tungkol sa mga negatibong emosyong ito. Sabihin muna ninyo sa Akin kung ano ang mga bagay na nagdulot sa inyo ng pag-aalala noon, o kung ano ang mga bagay na palagi ninyong ikinababagabag, ikinababalisa, at ipinag-aalala. Ang mga ito ay maaaring tulad ng isang malaking bato na dumudurog sa iyo, o parang isang anino na palaging sumusunod sa iyo, na iginagapos ka. (Diyos ko, magsasabi ako ng ilang salita. Kapag hindi ako nakakapagkamit ng anumang resulta sa aking tungkulin, malakas ang emosyong ito, at nag-aalala ako kung ako ay mabubunyag ba at mapalalayas, at kung magkakaroon ba ako ng magandang kinabukasan at hantungan. Kapag nagkakamit ako ng mga resulta sa aking tungkulin, hindi ko nararamdaman ito, ngunit kapag hindi ako nagkakamit ng mga resulta sa loob ng ilang panahon, ang ganitong uri ng negatibong emosyon ay lubos na kapansin-pansin.) Hindi ba’t pagpapamalas ito ng mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala? (Oo.) Tama iyan. Ang ganitong uri ng negatibong emosyon ay nagtatago sa kaibuturan ng puso ng mga tao sa lahat ng oras, palaging nakakaimpluwensya sa kanilang mga kaisipan. Bagaman hindi maramdaman ng mga tao ang ganitong uri ng negatibong emosyon kapag walang masamang nangyayari, ito ay parang isang amoy, o parang isang uri ng gas, o mas higit pa, parang isang daloy ng kuryente. Hindi mo ito nakikita at kapag hindi mo ito namamalayan, hindi mo nga rin ito nararamdaman. Gayunpaman, palagi mong nadarama ang presensya nito sa kaibuturan ng iyong puso, gaya ng diumano’y pagkadama ng supernatural, at palagi mong hindi namamalayan na nadarama mo ang pag-iral ng ganitong uri ng kaisipan at emosyon. Sa tamang oras, sa tamang lugar, at sa tamang konteksto, ang ganitong uri ng negatibong emosyon ay unti-unting lilitaw, at unti-unting uusbong. Hindi ba’t ganoon nga iyon? (Oo.) Kaya, ano pa ang ibang mga bagay na nagpapadama sa inyo ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala? Wala na bang iba maliban sa nabanggit kanina? Kung gayon, dapat ay namumuhay kayo nang masayang-masaya at walang pag-aalala, walang anumang pagkabalisa, at hindi nababagabag sa anumang bagay—kung gayon ay magiging tunay kayong malaya. Ganoon nga ba ang nangyayari? (Hindi.) Kung gayon, sabihin ninyo sa Akin kung ano ang nasa inyong puso. (Kapag hindi maganda ang pagganap ko sa aking tungkulin, palagi kong inaalala ang pagkawala ng reputasyon at katayuan, inaalala ko kung ano ang iisipin sa akin ng mga kapatid, at kung ano ang iisipin sa akin ng aking lider. Dagdag pa, kapag nakikipagtulungan ako sa mga kapatid para gampanan ang aking tungkulin at palagi kong naihahayag ang aking mga tiwaling disposisyon, palagi akong nag-aalala na matagal na akong nananampalataya sa Diyos ngunit wala man lang akong pagbabago, at kung magpapatuloy ang ganito, marahil isang araw ay mapalalayas ako. Ito ang mga pangamba ko.) Kapag may mga ganito kang pangamba, lumilitaw ba sa iyo ang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala? (Oo.) Kaya, karamihan sa inyo ay nababalisa at nag-aalala dahil hindi ninyo mahusay na ginagampanan ang inyong mga tungkulin, tama ba? (Pangunahin na ako ay nag-aalala sa aking kinabukasan at kapalaran.) Ang pag-aalala sa kinabukasan at kapalaran ang nangungunang dahilan. Kapag ang mga tao ay hindi lubos na naiintindihan o hindi nauunawaan, natatanggap o nakapagpapasakop sa mga kapaligirang pinangangasiwaan ng Diyos at sa Kanyang kataas-taasang kapangyarihan, at kapag ang mga tao ay nahaharap sa iba’t ibang paghihirap sa kanilang pang-araw-araw na buhay, o kapag ang mga paghihirap na ito ay lampas na sa kayang tiisin ng pangkaraniwang tao, hindi nila namamalayan na nakadarama sila ng iba’t ibang uri ng pag-aalala at pagkabalisa, at maging ng pagkabagabag. Hindi nila alam kung ano ang mangyayari bukas, o sa susunod na araw, o kung ano ang mangyayari sa mga bagay-bagay sa mga susunod na ilang taon, o kung ano ang kanilang kinabukasan, kaya sila ay nababagabag, nababalisa, at nag-aalala sa kung anu-anong bagay. Ano ang konteksto kung saan ang mga tao ay nababagabag, nababalisa, at nag-aalala sa kung anu-anong bagay? Ito ay ang hindi nila pananalig sa kataas-taasang kapangyarihan ng Diyos—ibig sabihin, hindi nila magawang manalig at lubos na maunawaan ang kataas-taasang kapangyarihan ng Diyos. Kahit pa makita ito ng sarili nilang mga mata, hindi pa rin nila ito mauunawaan o paniniwalaan. Hindi sila naniniwala na hawak ng Diyos ang kataas-taasang kapangyarihan sa kanilang kapalaran, hindi sila naniniwala na ang kanilang buhay ay nasa mga kamay ng Diyos, kaya umuusbong sa kanilang puso ang kawalan ng tiwala sa kataas-taasang kapangyarihan at mga pagsasaayos ng Diyos, at pagkatapos ay lumilitaw ang paninisi at hindi nila magawang makapagpasakop. Maliban sa paninisi at hindi pagpapasakop, nais nilang maging panginoon ng kanilang sariling kapalaran at kumilos sa kanilang sariling inisyatiba. Ano nga ba ang nagiging aktuwal na sitwasyon kapag nagsimula silang kumilos sa kanilang sariling inisyatiba? Ang kaya lamang nilang gawin ay ang mamuhay nang umaasa sa kanilang sariling kakayahan at mga abilidad, ngunit maraming bagay ang hindi nila makamit, maabot, o maisakatuparan gamit ang kanilang sariling kakayahan at mga abilidad. Halimbawa: kung ano ang mangyayari sa kanila sa hinaharap, kung makapapasok ba sila sa kolehiyo, kung makakakuha ba sila ng magandang trabaho pagkatapos nilang magkolehiyo, at kung magiging maayos ba ang lahat para sa kanila pagkatapos nilang magkaroon ng trabaho; at kung nais nilang umangat at yumaman, kung makakamit ba nila ang kanilang mga hangarin at ninanais sa loob ng ilang taon; at pagkatapos, kung nais nilang makahanap ng mapapangasawa, at magpakasal at magkaroon ng pamilya, anong klase ba ng asawa ang angkop para sa kanila? Para sa tao, walang nakakaalam ng ganitong mga bagay. Dahil walang nakakaalam sa ganitong mga bagay, hindi alam ng mga tao kung ano ang gagawin. Kapag hindi alam ng mga tao ang gagawin, nakadarama sila ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala—nararamdaman nila ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala tungkol sa lahat ng posibleng mangyari sa kanilang hinaharap. Bakit nga ba ganito? Ito ay dahil, sa saklaw ng normal na pagkatao, hindi kayang tiisin ng mga tao ang lahat ng bagay na ito. Walang nakakaalam kung ano ang mangyayari sa kanila sa loob ng ilang taon, walang nakakaalam kung ano ang mangyayari sa kanilang trabaho, buhay may-asawa, o mga anak sa hinaharap—hindi talaga alam ng mga tao ang mga bagay na ito. Ito ay mga bagay na hindi kayang malaman ng kakayahan ng normal na pagkatao, kaya palaging nararamdaman ng mga tao ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala tungkol sa mga ito. Kahit gaano kasimple ang isip ng isang tao, hangga’t nagagawa niyang mag-isip, ang mga negatibong emosyong ito ay isa-isang uusbong sa kaibuturan ng kanyang puso kapag siya ay nasa hustong edad na. Bakit nga ba lumilitaw ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala sa mga tao? Ito ay dahil ang mga tao ay palaging nag-aalala at nababagabag sa mga bagay na labas sa saklaw ng kanilang abilidad; palagi nilang gustong malaman, maunawaan, at magawa ang mga bagay na labas na sa saklaw ng kanilang abilidad, at nais pa nga nilang kontrolin ang mga bagay na labas na sa saklaw ng mga abilidad ng normal na pagkatao. Nais nilang kontrolin ang lahat ng ito, at hindi lamang iyon—nais din nila na ang mga batas at resulta ng pag-unlad ng mga bagay na ito ay umusad at matupad ayon sa kanilang sariling kagustuhan. Kaya naman, dahil napangingibabawan ng gayong mga hindi makatwiran na kaisipan, nakadarama ang mga tao ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at ang mga bunga ng mga emosyong ito ay magkakaiba sa bawat tao. Anuman ang mga bagay na labis na nagdudulot sa mga tao ng pagkabagabag, pagkabalisa, o pag-aalala, na siyang nagbubunga ng mga negatibong emosyong ito, dapat seryosohin ng mga tao ang mga ito at hanapin ang katotohanan upang malutas ang mga ito.

Pangunahin nating pagbabahaginan ang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala mula sa dalawang aspekto: Ang una ay ang suriin ang mga paghihirap ng mga tao upang malaman kung ano ang mga ito, at mula roon, makita kung ano ang mismong mga dahilan ng paglitaw ng mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at kung paano mismo lumilitaw ang mga ito; ang ikalawa ay ang suriin ang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala batay sa iba’t ibang saloobin ng mga tao sa gawain ng Diyos. Naiintindihan ba ninyo? (Oo.) Ilang aspekto ang mayroon? (Dalawa.) Ating susuriin ang mga dahilan ng paglitaw ng mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, una mula sa mga paghihirap ng mga tao, at pangalawa mula sa mga saloobin ng mga tao sa gawain ng Diyos. Ulitin ninyo iyon sa Akin. (Ating susuriin ang mga dahilan ng paglitaw ng mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, una mula sa mga paghihirap ng mga tao, at pangalawa mula sa mga saloobin ng mga tao sa gawain ng Diyos.) Maraming paghihirap na maaaring kaharapin ang mga tao, lahat ng ito ay kinakaharap ng mga tao sa kanilang pang-araw-araw na buhay, mga paghihirap na madalas lumitaw sa loob ng saklaw ng pamumuhay ng isang normal na pagkatao. At paano nangyayari ang mga paghihirap na ito? Ito ay dahil ang mga tao ay palaging nag-aambisyon nang labis, palaging sinusubukang kontrolin ang kanilang sariling kapalaran, na malaman ang kanilang hinaharap nang maaga. Kung tila hindi maganda ang kanilang hinaharap, agad silang pumupunta sa isang eksperto sa feng shui o sa isang manghuhula upang ayusin at itama ito. Ito ang dahilan kung bakit ang mga tao ay nakakaranas ng maraming paghihirap sa kanilang pang-araw-araw na buhay, at ito rin ang mga paghihirap na nagdudulot sa mga tao na madalas na malugmok sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Ano nga ba ang mga paghihirap na ito? Tingnan muna natin kung ano ang itinuturing ng mga tao na kanilang pinakamalaking paghihirap—ano ito? Ito ay ang kanilang kinabukasan, ibig sabihin, kung ano ang hinaharap ng isang tao sa buhay na ito, kung sila ba ay magiging mayaman o karaniwan sa hinaharap, kung sila ba ay mamumukod-tangi, magkakamit ng malaking tagumpay, at magiging masagana sa mundo at sa piling ng mga tao. Lalo na sa mga taong nananampalataya sa Diyos, maaaring hindi nila alam ang magiging kahihinatnan ng iba sa hinaharap, ngunit palagi silang nangangamba sa kanilang sariling hinaharap at palaging nagtatanong, “Ito na ba ang lahat ng mayroon sa pananampalataya sa Diyos? Magkakaroon pa ba ako ng pagkakataon na mamukod-tangi sa hinaharap? Magkakaroon ba ako ng mahalagang papel sa sambahayan ng Diyos? Magkakaroon ba ako ng pagkakataong maging lider ng pangkat o maging isang tagapamahala? Magiging lider ba ako? Ano ang mangyayari sa akin? Kung patuloy kong gagampanan ang aking tungkulin sa sambahayan ng Diyos nang ganito, ano ang mangyayari sa akin sa huli? Makakamit ko ba ang kaligtasan? May mga inaasahan pa ba ako sa hinaharap? Kailangan ko pa bang patuloy na gawin ang aking trabaho sa mundo? Kailangan ko pa bang ituloy ang pag-aaral ng propesyonal na kasanayan na aking pinag-aaralan dati, o itutuloy ko ba ito sa mas mataas na antas ng edukasyon? Kung maipagpapatuloy ko ang pagganap sa aking tungkulin sa sambahayan ng Diyos nang buong oras, hindi ako dapat magkaroon ng anumang problema sa mga pangunahing pangangailangan sa buhay, ngunit kung hindi ko magagawa nang maayos ang tungkulin ko at ako ay malilipat at mapapalitan, paano ako mabubuhay kung gayon? Dapat ko na bang gamitin ang pagkakataon ngayon, bago pa ako mapalitan o mapalayas, upang makapaghanda sa posibilidad na iyon?” Ito ang kanilang iniisip at nakikita nila na mayroon silang kaunting ipon, at iniisip nila, “Ilang taon ba ang itatagal ko sa naipon ko? Nasa edad trenta na ako ngayon, at sa loob ng sampung taon ay magiging apatnapung taong gulang na ako. Kung matatanggal ako sa iglesia, makakasabay pa kaya ako kapag bumalik ako sa mundo? Magiging malusog pa ba ang katawan ko upang makapagtrabaho pa ako? Magkakaroon ba ako ng sapat na kita para mabuhay? Mahihirapan ba akong mabuhay? Ginagampanan ko ang aking tungkulin sa sambahayan ng Diyos, ngunit papanatilihin ba ako ng Diyos hanggang sa wakas?” Bagamat lagi nilang iniisip ang mga bagay na ito, kailanman ay hindi nila mahanap ang mga sagot. Bagamat walang kongklusyon, hindi nila maiwasan na isipin nang isipin ang mga bagay na ito—ito ay labas sa kanilang kontrol. Kapag nahaharap sila sa ilang hadlang o suliranin, o kapag may mga nangyayari na hindi naaayon sa kanilang kagustuhan, sa kaibuturan ng kanilang puso, iniisip nila ang mga bagay na ito, nang hindi sinasabi kaninuman. Kapag ang ilang tao ay tinatabasan at iwinawasto, kapag sila ay pinalitan sa kanilang mga tungkulin, kapag sila ay nilipat sa iba’t ibang tungkulin, o kapag sila ay nahaharap sa ilang krisis, hindi nila maiwasang maghanap ng paraan para makaiwas at hindi nila mapigilang gumawa ng mga plano at pakana para sa mga susunod nilang hakbang. Anuman ang mangyari sa huli, madalas pa ring nagpaplano at nagpapakana ang mga tao para sa mga bagay na kanilang ipinag-aalala, ikinababalisa, at ikinababagabag. Hindi ba’t ito ang mga bagay na iniisip ng mga tao para sa mga inaasahan nila sa kanilang sariling hinaharap? Hindi ba’t lumilitaw ang mga negatibong emosyong ito dahil hindi mabitiwan ng mga tao ang mga inaasahan nila sa kanilang sariling hinaharap? (Oo, gayon nga.) Kapag lalong nagiging masigasig ang mga tao at kapag maayos na maayos ang lahat ng bagay sa kanilang pagganap ng tungkulin, at lalo na kapag itinataas ang ranggo nila, kapag ginagamit sila para sa ilang mahahalagang gawain, kapag tinatamasa nila ang suporta ng karamihan sa kanilang mga kapatid, at kapag kinikilala ang kanilang halaga, hindi na nila iniisip ang mga bagay na ito. Sa sandaling manganib ang kanilang reputasyon, katayuan, at mga interes, hindi nila maiwasang bumalik sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Kapag sila ay bumalik sa mga negatibong emosyong ito, ang paraan ng kanilang pagtugon sa mga negatibong emosyong ito ay hindi ang takasan o tanggihan ang mga ito, bagkus ay pinalalayaw pa nila ang mga ito, at sinisikap nilang malubog sa mga damdaming ito ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at lalo pang malugmok sa mga ito. Bakit Ko nasasabi ito? Kapag nalulubog ang mga tao sa mga negatibong emosyong ito, nagkakaroon sila ng mas maraming rason, nagkakaroon sila ng mas maraming dahilan, at mas malaya silang nakapagpaplano para sa kanilang hinaharap at para sa mga susunod nilang hakbang. Habang ginagawa nila ang mga planong ito, iniisip nila na nararapat lang ito, na ito talaga ang dapat nilang gawin, at ginagamit nila ang kasabihang, “Ang bawat tao para sa kanyang sarili, bahala na ang iba”, at ang isa pang kasabihang, “Siyang hindi nagpaplano para sa kinabukasan ay magkakaproblema sa kasalukuyan,” na ang ibig sabihin ay kung hindi mo paplanuhin at iisipin ang iyong hinaharap at kapalaran nang maaga, wala nang iba pang mag-aalala sa mga ito para sa iyo, at wala nang iba pang magmamalasakit sa mga ito para sa iyo. Kapag wala kang ideya kung paano ang susunod mong hakbang, maaalangan, masasaktan, at mapapahiya ka at ang siyang magdurusa at magtitiis ng paghihirap ay ikaw. Kaya nararamdaman ng mga tao na napakatalino nila, at iniisip na nila agad ang kalalabasan ng bawat hakbang nila. Sa sandaling maharap sila sa anumang paghihirap o pagkabigo, agad silang bumabalik sa kanilang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala upang maprotektahan ang kanilang sarili, upang maging lubos na ligtas ang kanilang hinaharap at susunod na hakbang sa buhay, upang magkaroon sila ng makakain at masusuot, upang hindi sila magpalaboy-laboy sa kalsada, at hindi magkulang sa pagkain o damit. Samakatuwid, sa ilalim ng impluwensiya ng mga negatibong emosyong ito, madalas silang magbabala sa kanilang sarili, iniisip na, “Dapat magplano ako nang maaga, huwag ibigay ang lahat-lahat, at maghanda ng paraan para makaatras. Hindi ako dapat maging hangal—ang aking kapalaran ay nasa aking mga kamay. Madalas na sinasabi ng mga tao, ‘Ang ating kapalaran ay nasa mga kamay ng Diyos, at ang Diyos ang may kataas-taasang kapangyarihan sa mga kapalaran ng tao,’ ngunit pawang walang kabuluhan na mga kasabihan lang ang mga ito. Sino ba ang aktuwal nang nakakita nito? Paano nga ba na ang Diyos ang may kataas-taasang kapangyarihan sa ating mga kapalaran? Sino ba ang aktuwal nang nakakita na ang Diyos ang personal na nagsasaayos ng pagkain nang tatlong beses sa isang araw para sa sinuman, o nagsasaayos ng lahat ng bagay na kailangan nila sa buhay? Wala.” Naniniwala ang mga tao na kapag hindi nila nakikita ang kataas-taasang kapangyarihan ng Diyos, at kung nararamdaman nila ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala tungkol sa kanilang mga inaasahan sa hinaharap, na ang mga negatibong emosyong ito ay parang proteksyon para sa kanila, parang isang pananggalang, isang pook kung saan sila ligtas. Palagi nilang binibigyang babala at paalala ang kanilang sarili na magplano para sa hinaharap, na dapat silang mag-alala sa kinabukasan, na hindi dapat sila magpakabusog nang husto sa pagkain buong araw at maging tamad; na hindi mali na magplano para sa sarili, na mag-isip ng paraan para makaiwas sa suliranin, at magtrabaho araw at gabi para sa kanilang sariling hinaharap. Iniisip nila na ito ay natural at ganap na nararapat lamang at hindi dapat ikahiya. Kaya, kahit na naniniwala ang mga tao na ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala ay mga negatibong emosyon, hinding-hindi nila naiisip na masama na maramdaman ang mga ito, hinding-hindi nila naiisip na ang mga negatibong emosyong ito ay maaaring nakakapinsala sa kanila sa anumang paraan, o na maaaring maging hadlang sa kanilang paghahangad sa katotohanan at sa pagpasok sa katotohanang realidad. Sa halip, walang kapaguran nilang tinatamasa ang mga ito, at handa at walang sawa silang nabubuhay sa loob ng mga negatibong emosyong ito. Ito ay dahil naniniwala sila na magiging ligtas lamang sila kung mamumuhay sila sa mga negatibong emosyong ito at sa palagiang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala sa kanilang mga inaasahan sa hinaharap. Kung hindi nila gagawin iyon, sino pa ba ang mababagabag, mababalisa, at mag-aalala sa kanilang hinaharap? Wala. Sila ang pinakanagmamahal sa kanilang sarili, walang ibang nakakaunawa sa kanila nang tulad ng pagkaunawa nila sa kanilang sarili, o nakakaintindi sa kanila nang tulad ng pagkakaintindi nila sa kanilang sarili. Kaya, kahit pa maaaring nakikilala ng mga tao sa isang antas at pagdating sa mga salita at doktrina na ang pag-iral ng ganitong mga negatibong emosyon ay nakasasama sa kanila, ayaw pa rin nilang iwanan ang mga negatibong emosyong ito dahil ang mga negatibong emosyong ito ay nagbibigay-daan sa kanila na mahigpit na panghawakan ang inisyatiba na kamtin at kontrolin ang sarili nilang hinaharap. Tama bang sabihin ito? (Oo.) Kaya naman para sa mga tao, ang pag-aalala, pagkabalisa, at pagkabagabag sa kanilang hinaharap ay isang napakalaking responsabilidad. Hindi ito nakakahiya, ni kahabag-habag, o kamuhi-muhi, bagkus, para sa kanila, nararapat lamang na ganito ang mga bagay-bagay. Kaya naman napakahirap para sa mga tao na bitiwan ang mga negatibong emosyong ito, para bang kasama na nila ang mga ito simula nang sila ay ipanganak. Ang lahat ng iniisip ng mga tao mula nang sila ay ipanganak ay para sa kanilang sarili, at ang pinakamahalagang bagay sa kanila ay ang sarili nilang mga inaasahan sa hinaharap. Iniisip nila na kung mahigpit nilang panghahawakan at babantayan ang kanilang hinaharap, mamumuhay sila nang walang pag-aalala. Iniisip nila na kung mayroon silang magagandang inaasahan sa hinaharap, makukuha nila ang lahat ng gusto nila, at magiging madali ang lahat. Kaya hindi kailanman napapagod ang mga tao na makaramdam ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala tungkol sa kanilang hinaharap, nang paulit-ulit. Kahit pa nangako na ang Diyos, kahit pa ang mga tao ay nakatamasa at nakatanggap na ng maraming biyaya mula sa Diyos, kahit pa nakita na nilang nagkaloob ang Diyos ng iba’t ibang uri ng mga pagpapala sa sangkatauhan, at ng iba pang gayong katunayan, nais pa rin ng mga tao na mamuhay sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at magplano at magdisenyo para sa kanilang hinaharap.

Maliban sa mga inaasahan sa hinaharap, may isa pang mahalagang bagay, isang bagay na ikinababagabag, ikinababalisa, at ipinag-aalala ng mga tao, at iyon ay ang pag-aasawa. May mga tao na hindi nag-aalala rito at hindi sila nababahala kung hindi pa sila kasal kahit nasa trenta na ang edad nila, dahil maraming tao ngayon na nasa trenta na ang edad na hindi pa kasal. Ito ay madalas na nakikita sa lipunan, at hindi ka pagtatawanan ninuman dahil dito, at wala ring magsasabi na may mali sa iyo. Gayunpaman, kapag ang isang taong nasa kwarenta na ang edad ay hindi pa kasal, unti-unti siyang nakadarama ng kaba sa kanyang kalooban, at naiisip niya, “Dapat ba akong humanap ng mapapangasawa o hindi? Dapat ba akong magpakasal o hindi? Kung hindi ako mag-aasawa at magpapamilya, kung hindi ako magkakaanak, may mag-aalaga kaya sa akin kapag matanda na ako? May mag-aalaga kaya sa akin kapag may sakit ako? May mag-aasikaso ba ng libing ko kapag ako ay namatay?” Inaalala ng mga tao ang mga bagay na ito. Ang mga walang planong magpakasal ay hindi masyadong nababagabag, nababalisa, o nag-aalala. Halimbawa, may mga nagsasabi, “Nananalig na ako sa Diyos ngayon, at handa akong igugol ang aking sarili para sa Diyos. Hindi ako maghahanap ng mapapangasawa, at hindi ako magpapakasal. Hindi ako mababagabag sa mga bagay na ito kahit gaano na ako katanda.” Ang mga taong walang asawa, ang mga taong sampu o dalawampung taon nang walang asawa, ang mga taong walang asawa mula sa edad na bente hanggang kwarenta, ay hindi dapat masyadong mag-alala. Bagamat maaaring paminsan-minsan ay medyo nag-aalala at nababagabag sila dahil sa mga kadahilanan sa kapaligiran o dahil sa mga obhetibong dahilan, dahil nananalig sila sa Diyos at abala sa pagtupad sa kanilang tungkulin, at dahil ang kanilang kasalukuyang pasya ay hindi nagbago, ang uri ng pangamba na nararamdaman nila ay bahagya at paminsan-minsan lamang nila maramdaman, at hindi ito malaking bagay. Ang ganitong uri ng emosyon na hindi nakakaapekto sa normal na pagganap ng mga tungkulin ay hindi nakasasama sa mga tao, hindi rin ito maituturing na isang negatibong emosyon, ibig sabihin, hindi naging negatibong emosyon ang bagay na ito para sa iyo. Para naman sa mga taong kasal na, ano ang mga bagay na inaalala nila? Kung ang mag-asawang lalaki at babae ay kapwa nananalig sa Diyos at ginagampanan ang kanilang mga tungkulin, magtatagal kaya ang kanilang pagsasama? Umiiral ba ang pamilya? Paano naman ang mga anak? Bukod dito, kung ang isa sa kanila ay naghahangad sa katotohanan at ang isa naman ay hindi, kung iyong hindi naghahangad sa katotohanan ay palaging hinahangad ang mundo, hinahangad ang marangyang buhay, at iyon namang naghahangad sa katotohanan ay laging nais na gampanan ang kanyang tungkulin, habang iyong hindi naghahangad sa katotohanan ay palaging nagtatangkang pigilan ang kanyang asawa subalit nahihiya, paminsan-minsang nagrereklamo o nagsasabi ng mga negatibong bagay upang pigilan ang kanyang asawa, iyong naghahangad sa katotohanan ay mapapaisip na, “Ang asawa ko ay hindi tunay na nananalig sa Diyos, kaya ano ang mangyayari sa amin sa hinaharap? Kung maghihiwalay kami, mawawalan ako ng asawa at hindi ko matutustusan ang mga pangangailangan ko. Kung hindi kami maghihiwalay, magkaiba ang landas na aming tatahakin, magiging magkaiba ang aming mga pangarap, ano na ang gagawin ko kung magkagayon?” Sila ay nababagabag, nababalisa, at nag-aalala sa mga bagay na ito. Kapag nagsimula na silang manalig sa Diyos, ang ilang sister ay naniniwala na bagamat ang kanilang asawa ay hindi nananalig sa Diyos, hindi naman nito gaanong hinahadlangan ang kanilang sariling pananalig sa Diyos, at hindi sila inuusig nito, kaya walang dahilan upang maghiwalay. Gayunpaman, kung magsasama pa rin sila, palagi nilang mararamdaman na sila ay napipigilan at naiimpluwensyahan. Ano ang nakakaimpluwensiya sa kanila? Sila ay napipigilan at naiimpluwensyahan ng kanilang pagmamahal, at ang iba’t ibang suliranin sa buhay-pamilya at buhay-may-asawa ay paminsan-minsang nagdudulot na lumabas ang mga emosyon sa kaibuturan ng kanilang puso, na nagsasanhi na maranasan nila ang isang uri ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala na hindi naman matindi ngunit hindi rin gaanong maliit. Sa gayong mga sitwasyon, ang pag-aasawa ay isang pormalidad na nagpapanatili sa normal na buhay ng pamilya, at ito ay nagiging isang bagay na pumipigil sa normal na pag-iisip, normal na buhay, at pati na rin sa normal na pagganap sa tungkulin ng asawang babae—mahirap panatilihin ang pagiging mag-asawa, ngunit hindi sila makaalis sa sitwasyong ito. Walang partikular na dahilan upang ituloy pa ang ganitong uri ng relasyon bilang mag-asawa, at wala ring partikular na dahilan upang maghiwalay sila; walang sapat na dahilan para piliin ang alinman sa dalawang hakbang na iyon. Hindi nila alam kung ano ang tamang desisyon, at hindi rin nila alam kung ano ang maling desisyon. Kaya naman, umuusbong sa kanila ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Ang mga emosyong ito ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala ay patuloy na sumasagi sa kanilang isipan at iginagapos sila sa kanilang pang-araw-araw na buhay, at nakakaapekto rin ang mga ito sa kanilang normal na buhay. Sa pagganap sa kanilang mga tungkulin, ang mga bagay na ito ay palaging sumasagi sa kanilang isipan at umuusbong sa kaibuturan ng kanilang puso, na nakakaimpluwensiya sa normal na pagganap ng kanilang mga tungkulin. Bagamat tila hindi malinaw na itinuturo ng mga bagay na ito kung ano ang dapat gawin ng mga asawang babae na ito o kung ano ang dapat nilang maging desisyon, ang mga usapin na ito ay nagdudulot sa kanila na malubog nang malalim sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa at pag-aalala, na nagpaparamdam sa kanila ng pagkaapi at pagkakulong. Hindi ba’t isa pa itong uri ng paghihirap? (Oo.) Isa pa itong uri ng paghihirap, isang paghihirap na dulot ng pag-aasawa.

Mayroon ding mga tao, na dahil nananalig na sila sa Diyos, namumuhay ng buhay-iglesia, nagbabasa ng mga salita ng Diyos, at gumaganap sa kanilang mga tungkulin, ay hindi na magkakaroon ng sapat na oras para makipag-ugnayan nang normal sa kanilang mga anak na walang pananalig, sa kanilang asawa, mga magulang, o mga kaibigan at kamag-anak. Partikular na hindi nila maaasikaso nang maayos ang kanilang mga anak na walang pananalig, o magagawa ang anumang bagay na kinakailangan ng kanilang mga anak, kaya nag-aalala sila sa kinabukasan ng kanilang mga anak at sa mga oportunidad para sa mga ito. Lalo na kapag malaki na ang kanilang mga anak, may ilang tao na mag-uumpisa nang mag-alala: Makakapagkolehiyo kaya ang aking anak o hindi? Anong kurso ang kukuhanin niya kung makapagkolehiyo siya? Ang aking anak ay hindi nananalig sa Diyos at gusto niyang pumasok sa kolehiyo, kaya ako ba, bilang isang taong nananalig sa Diyos, ang dapat magbayad para sa kanyang pag-aaral? Dapat ko bang asikasuhin ang kanyang pang-araw-araw na pangangailangan at suportahan siya sa kanyang pag-aaral? At pagdating sa kanyang pag-aasawa, pagtatrabaho, at maging sa kanyang pagkakaroon ng sariling pamilya at mga anak, anong papel ang dapat kong gampanan? Anong mga bagay ang dapat kong gawin at hindi dapat gawin? Wala silang ideya tungkol sa mga bagay na ito. Sa sandaling dumating ang ganitong pangyayari, sa sandaling malagay sila sa ganitong sitwasyon, naguguluhan sila at hindi nila alam kung ano ang dapat gawin, o kung paano harapin ang ganitong mga bagay. Sa paglipas ng panahon, umuusbong ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala sa mga bagay na ito: Kung gagawin nila ang mga bagay na ito para sa kanilang anak, natatakot silang malabag ang kalooban ng Diyos at magalit sa kanila ang Diyos, at kung hindi nila gagawin ang mga bagay na ito, natatakot silang hindi magampanan ang kanilang mga responsabilidad bilang magulang at masisi ng kanilang anak at ng iba pang miyembro ng pamilya; kung gagawin nila ang mga bagay na ito, natatakot silang mawawala ang kanilang patotoo, at kung hindi nila gagawin ang mga bagay na ito, natatakot silang mahamak ng mga makamundong tao, at mapagtawanan, makutya, at mahusgahan ng kanilang mga kapitbahay; natatakot silang mabigyan ng kahihiyan ang Diyos, ngunit natatakot din silang magkaroon ng masamang reputasyon at mapahiya nang husto na hindi na nila kayang ipakita ang kanilang mukha. Habang nag-aalinlangan sila sa mga bagay na ito, umuusbong ang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala sa kanilang puso; nababagabag sila na hindi nila alam kung ano ang dapat gawin, nababalisa sila na mali ang kanilang gagawin anuman ang kanilang mapili, at na hindi nila alam kung angkop ba ang anuman sa kanilang ginagawa, at nag-aalala sila na kung patuloy na mangyayari ang mga bagay na ito, isang araw ay hindi na nila kakayanin ang mga ito, at kung sila ay manlulupaypay ay mas mahihirapan pa sila. Ang mga taong nasa ganitong sitwasyon ay nakadarama ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala sa lahat ng bagay na nangyayari sa buhay, malalaki o maliliit na bagay man ang mga ito. Kapag ang mga negatibong damdamin na ito ay nagsimula nang lumitaw sa kanila, nababalot sila ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at hindi nila magawang palayain ang kanilang sarili: Kung gagawin nila ito, mali ito, kung gagawin nila iyon, mali iyon, at hindi nila alam kung ano ang tamang gawin; gusto nilang palugdan ang ibang tao, ngunit natatakot silang magalit ang Diyos; nais nilang gumawa ng mga bagay para sa ibang tao upang maganda ang masabi tungkol sa kanila, ngunit ayaw nilang bigyan ng kahihiyan ang Diyos o na kamuhian sila ng Diyos. Kaya palagi silang nalulubog sa mga damdaming ito ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Nababagabag sila kapwa para sa ibang tao at para sa kanilang sarili; nababalisa sila sa mga bagay-bagay kapwa para sa ibang tao pati na rin para sa kanilang sarili; at nag-aalala rin sila sa mga bagay-bagay para sa ibang tao pati na rin para sa kanilang sarili, kaya nalulubog sila sa doble-dobleng paghihirap na hindi nila matakasan. Ang mga negatibong emosyon na tulad nito ay hindi lamang nakakaapekto sa kanilang pang-araw-araw na buhay, bagkus ay nakakaapekto rin sa pagganap nila ng kanilang mga tungkulin, pati na rin siyempre sa kanilang paghahangad sa katotohanan sa isang antas. Ito ay isang uri ng paghihirap, ibig sabihin, ang mga ito ay mga paghihirap na may kinalaman sa pag-aasawa, buhay-pamilya, at personal na buhay, at dahil sa mga paghihirap na ito kaya madalas na naiipit ang mga tao sa pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Hindi ba’t dapat kaawaan ang mga tao kapag sila ay naiipit sa ganitong uri ng negatibong emosyon? (Dapat nga.) Dapat ba silang kaawaan? Sinasabi niyo pa rin, “Dapat,” na nagpapakita na nakikisimpatya pa rin kayo sa kanila. Kapag ang isang tao ay nalubog sa isang negatibong emosyon, anuman ang kwento sa likod ng pag-usbong ng negatibong emosyong iyon, ano ang dahilan ng pag-usbong nito? Ito ba ay dahil sa kapaligiran, dahil sa mga tao, pangyayari, at bagay na nasa paligid ng taong iyon? O dahil ba nagugulo sila ng katotohanang ipinapahayag ng Diyos? Ang kapaligiran ba ang nakakaapekto sa tao, o ang mga salita ba ng Diyos ang nakakagulo sa kanilang buhay? Ano nga ba ang mismong dahilan? Alam ba ninyo? Sabihin ninyo sa Akin, maging ito man ay sa normal na buhay ng mga tao o sa pagganap ng kanilang tungkulin, mayroon bang ganitong mga paghihirap kung hinahangad nila ang katotohanan at handa silang isagawa ang katotohanan? (Wala.) Mayroong ganitong mga paghihirap batay sa obhetibong katunayan. Sinasabi ninyo na walang ganito, kung gayon, maaari kayang nalutas na ninyo ang mga paghihirap na ito? Kaya ba ninyong gawin iyon? Ang mga paghihirap na ito ay hindi kayang lutasin, at mayroong mga ganito batay sa obhetibong katunayan. Ano ang kalalabasan ng mga paghihirap na ito sa mga taong naghahangad sa katotohanan? At ano ang magiging resulta ng mga ito sa mga hindi naghahangad sa katotohanan? Magkakaroon ang mga ito ng dalawang resulta na magkaibang-magkaiba. Kung hinahangad ng mga tao ang katotohanan, hindi sila maiipit sa mga paghihirap na ito at hindi sila malulubog sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Sa kabaligtaran, kung hindi hinahangad ng mga tao ang katotohanan, nasa kanila pa rin ang mga paghihirap na ito, at ano ang kalalabasan? Iipitin ka ng mga ito upang hindi ka makawala, at kung hindi mo malutas ang mga ito, sa huli ay magiging mga sobrang komplikadong negatibong emosyon ang mga ito sa kaibuturan ng iyong puso; makakaapekto ang mga ito sa iyong normal na buhay at sa normal na pagganap sa iyong mga tungkulin, at dahil sa mga ito ay mararamdaman mo na naaapi ka at hindi makalaya—ito ang kalalabasan mo dahil sa mga ito. Magkaiba ang dalawang resultang ito, hindi ba? (Oo.) Kaya balikan natin ang itinanong Ko kanina. Ano nga ba iyong itinanong Ko? (Ang paglitaw ba ng mga negatibong emosyon sa mga tao ay bunga ng mga impluwensiya ng kapaligiran o dahil nagugulo ang mga tao sa mga salita ng Diyos?) Kaya ano ang dahilan? Ano ang sagot? (Ito ay dahil hindi hinahangad ng mga tao ang katotohanan.) Tama, ito ay hindi dahil sa alinman sa mga iyon, sa halip, ito ay dahil hindi hinahangad ng mga tao ang katotohanan. Kapag hindi hinahangad ng mga tao ang katotohanan, madalas silang nalulubog sa sukdulang mga kaisipan at negatibong emosyon at hindi sila makaalis doon. Ulitin mo ang tanong Ko kanina. (Ang dahilan ba ng paglitaw ng mga negatibong emosyon sa mga tao ay ang kapaligiran at ang mga tao, pangyayari, at bagay na nasa paligid nila? O dahil ba nagugulo sila ng katotohanang ipinapahayag ng Diyos?) Sa madaling salita, ito ba ay dahil sa mga impluwensiya ng kapaligiran o dahil nagugulo ang mga tao sa mga salita ng Diyos? Alin sa dalawang ito? (Wala sa mga ito.) Tama, wala sa mga ito. Ang mga kapaligiran ay nakakaapekto sa lahat ng tao nang patas; kung hinahangad mo ang katotohanan, hindi ka malulubog sa isang negatibong emosyon dahil sa kung anong kapaligiran. Ngunit kung hindi mo hinahangad ang katotohanan, natural lang na malulunod ka sa iyong kapaligiran nang paulit-ulit at maiipit ka sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Kung titingnan ito sa ganitong perspektiba, hindi ba’t mahalaga ang paghahangad sa katotohanan? (Mahalaga nga.) May mga katotohanang prinsipyo na dapat hanapin sa bawat pangyayari. Gayunpaman, sa realidad, dahil hindi hinahangad ng mga tao ang katotohanan at hindi nila hinahanap ang mga katotohanang prinsipyo, o kaya naman ay malinaw sa kanila kung ano ang hinihingi ng Diyos, kung ano ang mga katotohanang prinsipyo, kung ano ang landas na dapat nilang isagawa, at kung ano ang mga batayan para sa pagsasagawa, ngunit hindi nila ito pinapansin o sinusunod, kapag lagi silang nagsasarili sa kanilang mga desisyon at plano, ano ang mangyayari sa kanila sa huli? Kapag hindi nagsasagawa ang mga tao ayon sa mga salita ng Diyos, kapag palagi silang nag-aalala sa kung anu-ano, mayroon lamang iisang kalalabasan, at iyon ay ang malulubog sila sa pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at hindi na sila makakaahon pang muli. Maaari bang palaging umasa ang mga tao sa kanilang sariling mga imahinasyon, umasa na ang mga bagay ay palaging magiging ayon sa kanilang nais, na mapananatiling masaya ang ibang tao at matatanggap din ang pagsang-ayon ng Diyos? Imposible iyan! Palagi nilang gustong pangasiwaan ang mga bagay sa paraan na mapapasaya at mapapalugod nila ang lahat ng nasa paligid nila, at pupurihin sila nang husto ng mga ito. Gusto nilang matawag na isang mabuting tao, at na masiyahan ang Diyos, at kung hindi nila maabot ang pamantayan na ito, nababagabag sila. At hindi ba’t nararapat lamang na sila ay mabagabag? (Oo.) Ito ang kanilang pinili para sa kanilang sarili.

Mayroon ding ilang katawa-tawang taong nagsasabing, “Kung hindi nagpahayag ng napakaraming salita ang Diyos, gagawin ko ang mga bagay-bagay ayon sa mga pamantayan ng moralidad ng pagiging mabuting tao. Napakasimple lamang niyon, at hindi masyadong marami ang magiging pahayag. Tulad na lamang sa Kapanahunan ng Biyaya, sumunod ang mga tao sa mga kautusan, at sila ay nagtiis at nagparaya, at nagpasan ng krus at nagdusa, at napakasimple nito. Hindi ba’t iyon na ang wakas ng usapin? Ngayon, sa napakaraming katotohanang binigkas ng Diyos at sa napakaraming prinsipyo ng pagsasagawa na ibinigay sa pakikipagbahaginan, bakit hindi maabot ng mga tao ang mga ito matapos ang napakahabang panahon? Masyadong kulang ang kakayahan ng mga tao, at hindi nila maunawaan ang lahat ng ito, at maraming katotohanan ang hindi nila maabot; marami ring suliranin ang mga tao sa pagsasagawa ng katotohanan, at kahit nauunawaan nila ito, nahihirapan pa rin silang maabot ito. Kung nauunawaan mo ang katotohanan ngunit hindi mo ito isinasagawa, hindi ka mapalagay, ngunit kapag isinasagawa mo ito, napakaraming praktikal na suliranin.” Naniniwala ang mga tao na nakagugulo sa kanila ang mga salita ng Diyos, ngunit ganito nga ba sa realidad? (Hindi.) Ang tawag dito ay pagiging hindi makatwiran at pagiging irasyonal. Nayayamot sila sa katotohanan at hindi nila hinahangad ang katotohanan, hindi rin nila isinasagawa ang katotohanan, ngunit nais pa rin nilang magkunwaring espirituwal, magkunwaring isinasagawa nila ang katotohanan, at nais nilang makamit ang kaligtasan. Sa huli, kapag hindi nila makamit ang mga bagay na ito, nakadarama sila ng depresyon at pagkabagabag, iniisip na, “Sino ba ang makakapagbalanse ng lahat ng ito? Mas mabuti kung bababaan ng Diyos ang Kanyang mga pamantayan nang kaunti, at kung magkagayon ay magiging maayos ang mga tao, magiging maayos ang Diyos, magiging maayos ang lahat—napakasarap ng buhay na iyon!” Palaging iniisip ng ganitong mga tao na ang mga salitang binibitiwan ng Diyos ay walang pagsasaalang-alang sa tao. Sa katunayan, kapag nakararamdam sila ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, hindi sila nasisiyahan sa Diyos sa maraming bagay. Partikular na pagdating sa kung paano nila tinatrato ang mga katotohanang prinsipyo, hindi nila ito maabot o makamit, hindi man lang nila ito mapag-usapan, at may malubha itong epekto sa kanilang reputasyon at prestihiyo sa mga mata ng ibang tao, pati na rin sa kanilang pagnanais na mapagpala, na nagiging sanhi ng kanilang pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at iyan ang dahilan kung bakit naniniwala silang hindi sila nasisiyahan sa maraming bagay na ginagawa ng Diyos. May ilan pa nga na nagsasabing, “Matuwid ang Diyos, hindi ko ito itinatanggi; banal ang Diyos, at hindi ko rin itinatanggi iyon. Lahat ng sinasabi ng Diyos ay siyang katotohanan, ngunit nakalulungkot lang na ang sinasabi ng Diyos ngayon ay labis na mataas, ang Kanyang mga hinihingi sa mga tao ay labis na mahigpit, at hindi madali para sa mga tao na maabot ang lahat ng ito!” Wala silang pagmamahal sa katotohanan, at ipinapatong nila ang lahat ng responsabilidad sa Diyos. Nagsisimula sila sa paniniwalang matuwid ang Diyos, at banal ang Diyos, at naniniwala sila na lahat ng ito ay totoo. Matuwid ang Diyos, banal ang Diyos—kailangan mo pa bang kilalanin ang diwa ng Diyos? Ito ay mga katunayan; hindi ito totoo lamang dahil lang sa kinikilala mo ang mga ito. Upang hindi sila makondena sa kanilang paninisi sa Diyos, agad nilang sinasabi na matuwid ang Diyos, na banal ang Diyos. Gayunpaman, anuman ang kanilang sabihin tungkol sa pagiging matuwid at banal ng Diyos, naroroon pa rin ang kanilang mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala, at bukod sa naroroon pa rin ang mga emosyong ito, ayaw pa nilang bitiwan ang mga emosyong ito, ayaw nilang iwanan ang mga ito, ayaw nilang baguhin ang kanilang mga prinsipyo ng pagsasagawa, ayaw nilang baguhin ang direksyon ng kanilang paghahangad, at baguhin ang landas na kanilang sinusundan sa buhay. Ang gayong mga tao ay kapwa kaawa-awa at kamuhi-muhi. Sadyang hindi karapat-dapat na makisimpatya sa kanila, at gaano man sila magdusa, hindi sila karapat-dapat sa ating awa. Ang kailangan lamang nating gawin ay sabihin sa kanila ang ilang salitang ito: Iyan ang nararapat sa iyo! Kung mamatay ka man sa sobrang pagkabagabag, wala pa ring maaawa sa iyo! Sino ba ang nagsabi sa iyo na huwag mong hanapin ang katotohanan upang malutas ang iyong mga problema? Sino ba ang dahilan kaya hindi ka makapagpasakop sa Diyos at hindi mo maisagawa ang katotohanan? Para kanino ka ba nababagabag, nababalisa, at nag-aalala? Nararamdaman mo ba ang mga iyon upang makamit ang katotohanan? O upang makamit ang Diyos? O alang-alang sa gawain ng Diyos? O alang-alang sa kaluwalhatian ng Diyos? (Hindi.) Kung gayon, para saan pa na nararamdaman mo ang mga emosyong iyon? Lahat ito ay para sa iyong sarili, sa iyong mga anak, sa iyong pamilya, sa iyong dangal, sa iyong reputasyon, sa iyong hinaharap at mga inaasam, para sa lahat ng may kinalaman sa iyo. Ang gayong tao ay walang isinusuko, o binibitiwan, o tinatalikdan, o inaabandona; wala silang tunay na pananampalataya sa Diyos, at walang tunay na katapatan sa pagganap ng kanilang tungkulin. Sa kanilang pananampalataya sa Diyos, hindi nila tunay na iginugugol ang kanilang sarili, nananalig lamang sila upang makapagkamit ng mga pagpapala, at malalim lamang silang nananalig sa Diyos upang tumanggap ng mga pagpapala. Puno sila ng “pananampalataya” sa Diyos, sa gawain ng Diyos, at sa mga pangako ng Diyos, ngunit hindi pinupuri ng Diyos ang gayong pananampalataya, hindi rin ito inaalaala ng Diyos, sa halip ay kinamumuhian Niya ito. Ang gayong mga tao ay hindi sinusunod o isinasagawa ang mga prinsipyo sa pangangasiwa sa anumang bagay na hinihingi ng Diyos sa kanila, hindi nila binibitiwan ang mga bagay na dapat nilang bitiwan, hindi nila isinusuko ang mga bagay na dapat nilang isuko, hindi nila inaabandona ang mga bagay na dapat nilang abandonahin, at hindi nila iniaalay ang katapatan na dapat nilang ialay, kaya nararapat silang lumubog sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala. Gaano man sila magdusa, nagdurusa lamang sila para sa kanilang sarili, hindi para sa kanilang tungkulin at hindi para sa gawain ng iglesia. Samakatuwid, ang gayong mga tao ay sadyang hindi naghahangad sa katotohanan—sila ay mga tao na paimbabaw lamang na nananalig sa Diyos. Alam na alam nilang ito ang tunay na daan, ngunit hindi nila ito isinasagawa, o sinusunod. Ang kanilang pananampalataya ay kaawa-awa at hindi makakamtan ang pagsang-ayon ng Diyos, at hindi ito tatandaan ng Diyos. Ang gayong mga tao ay nalulubog sa mga negatibong emosyon ng pagkabagabag, pagkabalisa, at pag-aalala dahil sa maraming suliranin sa kanilang tahanan.